Večerašnja festivalska večer na 22. Virkasu donosi susret s kazalištem koje virovitička publika dosad nije imala prilike upoznati. Na pozornicu Kazališta Virovitica, prvi put iz Kruševca, grada od 60 tisuća stanovnika u središnjoj Srbiji i administrativnog središte Rasinskog okruga stiže, ansambl Kruševačkog pozorišta, jednog od najstarijih profesionalnih kazališta u Srbiji, s predstavom „I svaki put kao da je prvi“ u režiji Jovane Tomić. Dolazak kazališta iz grada bogate scenske tradicije, čiji korijeni sežu u 19. stoljeće, otvara novo poglavlje festivalskih gostovanja i donosi susret dviju kazališnih sredina koje dijele sličan kulturni prostor.
Predstava je inspirirana motivima iz djela Bore Stankovića, ponajprije pripovijetke Pokojnikova žena i drame Tašana, a kroz suvremenu dramaturšku obradu fokus stavlja na dvije junakinje – Anicu i Tašanu – čije se sudbine prepliću u priči o ženama koje ostaju same i pokušavaju pronaći izlaz iz pozicije gubitnice. Kroz fragmentiranu strukturu i spoj dramskog i proznog materijala predstava istražuje mehanizme prebolijevanja, ali i društvene obrasce koji određuju položaj žene u patrijarhalnom okruženju. Istodobno uspostavlja paralelu između početka 20. stoljeća i današnjeg vremena, otvarajući pitanje koliko su se društveni odnosi uistinu promijenio. Premijerno je izvedena 8. prosinca 2018. godine u Kruševačkom pozorištu. Upravo kroz tu priču Kruševačko pozorište prvi put predstavlja svoj ansambl i poetiku virovitičkoj publici.
U predstavi igraju Gordana Đurđević Dimić, Jelena Matijašević, Jelena Stajkovac, Biljana Nikolić, Nikola Rakić i Dejan Tončić. Dramaturgiju potpisuje Dimitrije Kokanov, koreografiju Maja Kalafatić, kostimografiju Selena Orb, a glazbu Miša Cvijović. Predstava počinje u 19:30 sati u Kazalištu Virovitica.
RIJEČ DRAMATURGA
Dvije žene, jedan mehanizam: dramaturška rekonstrukcija ženskog oslobađanja
Osnovni materijal za konstruisanje teksta I svaki put kao da je prvi preuzet je iz pripovetke Pokojnikova žena, te drame Tašana Borisava Stankovića. Primenjen je princip dekomponovanja proznog i dramskog materijala te ponovno sklapanje kompozicije metodama fragmentiranja dramskog sadržaja i dramatizacijom proznog sadržaja. Adaptacija nastale tekstualne sturkture koja postavlja dve glavne junakinje iz dva dela Bore Stankovića: Anica iz pripovetke i Tašana iz drame, obezbedila je osnovnu dramsku strukturu praćenja narativa o životu žena koje su ostale same i sa tom okolnošću se suočavaju.
Dalja adaptacija je omogućila da se u originalnim tekstovima udovice zamene pozicijom ostavljenih, u romantičnom odnosu odbačenih žena, te da kompletan narativ bude narativ preboljevanja tj. traženja izlaska iz polja poražene tj gubitnice. Sledeći nivo intervencije je postupak aktuelizacije nastalog teksta. Aktuelizacija je izvršena dramaturškim metodama montaže i kolažiranja nastalog dramskog materijala sa dokumentarnim materijalom preuzetim iz dnevne štampe i pre svega tekstualnih ženskih ispovesti i razgovora sa različitih foruma na temu ostavljanja, preboljevanja, preispitivanja tradicionalnog okvira vaspitanja žena u Srbiji danas.
Aproprijacija različitog medijskog sadržaja je omogućavala objektivnije sagledavanje, iščitavanje i učitavanje novih značenjskih celina u tekstu. Novonastala konstrukcija predstavlja svojevrsno povlačenje paralele u narativma problema emancipacije žena u patrijarhalnom društvu s početka dvadesetog veka i njihovog revidiranja u kontekstima ''oslobođene žene'' u društvu početka dvadeset prvog veka.
Tašana i Anica su simboliče bliznakinje, dva arhetipa, dva modela, dva lica unutar istog mehanizma, mehanizma preboljevanja i oslobađanja od pozcije koja podrazumeva zavisnost od muškarca kao životnog stabilnog oslonca.
Gordana Đurđević Dimić – Jedna od najistaknutijih glumica u podjeli predstave i dugogodišnja prvakinja Drame Srpskog narodnog pozorišta u Novom Sadu. Iza sebe ima bogatu kazališnu karijeru s brojnim glavnim ulogama u klasicima i suvremenim dramama, a za svoj rad nagrađivana je na više kazališnih festivala, među ostalim i na Danima komedije u Jagodini. Dobitnica je i najvažnije glumačke nagrade u Srbiji - Dobričin prsten za životno djelo 2025. godine.
Jelena Matijašević – U predstavi tumači lik Anice. Osim kazališta, publici je poznata i s televizijskih ekrana iz serija poput Ubice mog oca i Urgentni centar, a radila je i kao voditeljica emisije Kuća od srca. Aktivna je i u nezavisnim kazališnim projektima.
Jelena Stajkovac – Tumači lik Tašane, jedne od dviju središnjih junakinja predstave. Uz glumački rad sudjeluje i u autorskim i produkcijskim projektima, a predstava I svaki put kao da je prvi nastala je i kroz suradnju umjetničke inicijative u kojoj djeluje.
Biljana Nikolić – Članica ansambla Kruševačkog pozorišta koja redovito nastupa u repertoaru ove kuće. U kazalištu ostvaruje niz karakternih uloga u predstavama domaćih i stranih autora.
Nikola Rakić – Glumac Kruševačkog pozorišta koji nastupa u različitim repertoarnim projektima ove kuće. U predstavi na Virkasu igra lik Ite.
Dejan Tončić – Dugogodišnji član ansambla Kruševačkog pozorišta i glumac prepoznatljiv po karakternim ulogama. U predstavi I svaki put kao da je prvi tumači čak tri lika – kaluđera, Saroša i Mirona.
KRUŠEVAČKO POZORIŠTE
Jedno je od značajnih regionalnih teatara u Srbiji. Ova institucija kulture osnovana je 29. ožujka 1946. godine, ali kazališni život u Kruševcu započeo je mnogo ranije, još u drugoj polovici 19. stoljeća, kada su prve amaterske predstave izvodili učitelji, činovnici i učenici u dvoranama kulturnih društava. Ta rana tradicija postupno je stvorila snažnu kazališnu publiku i generacije glumaca, pa je sredinom 20. stoljeća osnovano profesionalno kazalište koje je nastavilo razvijati scenski život grada. Danas je Kruševačko pozorište jedna od najstarijih i najvažnijih kulturnih institucija u Kruševcu, s ansamblom i repertoarom koji obuhvaćaju domaću dramsku klasiku, suvremene tekstove i svjetski repertoar. U svojoj povijesti kazalište je izvelo brojne klasike srpske i svjetske dramske literature – od Sterije Popovića i Nušića do Shakespearea i Becketta – a upravo je ta kombinacija tradicije i suvremenih autorskih projekata oblikovala njegov današnji repertoarni identitet. Ansambl danas broji dvanaest glumaca i više desetaka zaposlenih u umjetničkom i tehničkom pogonu, a kazalište redovito sudjeluje na festivalima i gostuje na scenama širom Srbije i regije.
